Verhalen geven vertrouwen terug

Mensen hebben niet meer informatie nodig, maar vertrouwen. Verhalen hebben de kracht om dat vertrouwen opnieuw over te brengen, omdat zij een bijzondere uitwerking hebben op mensen.

Financiële adviseurs, die te boek staan als geldwolven. Politici, die het verbruid hebben bij de kiezers. De voedingsindustrie, die door een aanzienlijk deel van de consumenten gewantrouwd wordt. Veel bedrijven, instellingen en organisaties kampen met een vertrouwenscrisis.

En dat terwijl vertrouwen cruciaal is bij alle relaties, of dat nu medewerkers, klanten, opdrachtgevers of kiezers zijn. Het gebruik van waargebeurde verhalen in de onderlinge communicatie kan daarin een belangrijke rol spelen.

Hoe dat kan? Dat heeft te maken met de bijzondere kenmerken van verhalen:

• Verhalen zijn bijna altijd concreet, bevatten meestal elementen van gevoel en het onverwachte. Daarmee geven verhalen de lezers een context die zij niet uit een abstracte tekst kunnen halen.
• Verhalen prikkelen indirect het denken van de toehoorder of lezer. Dat werkt beter dan het rechtstreeks vertellen van de boodschap.
• Een verhaal betrekt het publiek bij het idee via de beelden en emoties die het verhaal oproept. Het nodigt de toehoorders of lezers uit om mee te doen.
• Er is steeds meer behoefte aan authenticiteit, relevantie en echtheid. Waargebeurde verhalen bieden dat in ruime mate.
• “Een verhaal is een feit dat verpakt is in emotie”, zeggen Richard Maxwell en Robert Dickman in hun boek De kracht van het verhaal, dat handelt over overtuigingstechnieken. Alleen emoties brengen ons in beweging.
• Verhalen bieden veel mogelijkheden om nieuwsgierigheid te wekken, bijvoorbeeld door het achterhouden van informatie. Mensen houden van puzzelen en het zoeken naar verbanden. Een verhaal houdt daarom de aandacht vast, omdat de lezer wil weten ‘hoe het afloopt’.
• Verhalen zijn gemakkelijk te onthouden. Door het verrassende element en de emoties die in veel verhalen zitten, stelt de lezer zich open en let beter op. Losse feiten en cijfers blijven niet hangen; een verhaal kan jaren later nog herinnerd worden. Verhalen nodigen lezers uit om te reageren en hun eigen verhaal te vertellen.

Verhalen illustreren dus een boodschap op een overtuigender manier dan andere manieren van informatieoverdracht. De lezer denkt: Ja, dat heb ik ook! Of: Dat had mij ook kunnen overkomen! Daarmee bieden waar gebeurde verhalen, inclusief de emoties die daarin verwerkt zijn, een belangrijk communicatiemiddel om lezers bij het onderwerp te betrekken, mee te laten leven en begrip te kweken. Mits goed gebruikt natuurlijk. Het verhaal moet wel waargebeurd zijn en de verteller moet in zijn waarde gelaten worden!

Laatst sprak ik een bestuurder van een zorginstelling. Zijn medewerkers hadden gesprekken gevoerd met individuele gebruikers om te ontdekken met welke problemen zij worstelden en hoe de instelling daar beter op in kon spelen. De verhalen werden allemaal opgetekend en gedeeld met de rest van de organisatie. De bestuurder was erg onder de indruk. “Geen abstracte verhalen in jargon, maar concrete verhalen over een moeder met twee kinderen en gehandicapten. De klanten krijgen zo een gezicht.”

Het verhaal als genre verdient dus een prominente plaats in personeels- en relatiebladen, blogs en in andere communicatiemiddelen van een organisatie of bedrijf. Er zijn altijd verhalen genoeg. Maakt jouw bedrijf op dit moment zware periodes door, omdat er nauwelijks nieuwe opdrachten binnenkomen? Beschrijf het verhaal wat de orderafdeling allemaal meemaakt. Is een afdeling maandenlang in stilte in touw geweest om een nieuw product te lanceren? Beschrijf de momenten waarop alle betrokkenen het niet meer zagen zitten, de doorbraak en de uiteindelijke euforie. Dat wil iedereen lezen.

Toverballen voor het brein
Verhalen maken je nieuwsgierig en betrokken. Ideale ‘vervoermiddelen’ dus om je boodschap over te brengen.
Het e-book Toverballen voor het brein doet uit de doeken hoe je deze verhaalkrachten kunt toepassen in informatieve teksten, zoals journalistieke artikelen, websites, brochures en andere teksten.
Lees hier meer informatie over Toverballen voor het brein.

Mis mijn volgende artikel niet!
Sigrid van Iersel is als schrijver en journalist gespecialiseerd in creatief denken en storytelling. Zij helpt bij het verzinnen van meer en betere ideeën en laat in verhalen voelen waarom ze belangrijk zijn.
Gemakkelijk op de hoogte blijven van mijn artikelen? Vul dan hier je e-mailadres in en ontvang automatisch een mail bij de publicatie van ieder nieuw artikel.